Visoko obrazovanje u Crnoj Gori se stiče na univerzitetima i drugim ustanovama visokog obrazovanja, koje su licencirane i akreditovane u skladu sa Zakonom o visokom obrazovanju.

Univerzitet ili druga ustanova se osniva kao javna ili privatna ustanova i ima svojstvo pravnog lica koje stiče upisom u odgovarajući registar. 

Javne i privatne ustanove visokog obrazovanja se osnivaju i funkcionišu u skladu sa Zakonom o visokom obrazovanju. Ministarstvo prosvjete, nauke i inovacija izdaje, mijenja i oduzima licencu za rad ustanovama visokog obrazovanja. 

U Crnoj Gori visoko obrazovanje se stiče na četiri univerziteta:

• Univerzitetu Crne Gore, državna ustanova visokog obrazovanja 

• Univezitetu Mediteran, privatna ustanova visokog obrazovanja

• Univerzitetu Donja Gorica, privatna ustanova visokog obrazovanja 

• Univerzitetu Adriatik, privatna ustanova visokog obrazovanja 

• Fakultetu za crnogorski jezik i književnost, državna samostalna ustanova visokog obrazovanja 

• Fakultetu za državne i evropske studije, privatna samostalna ustanova visokog obrazovanja 

• Fakultetu za poslovni menadžment, privatna samostalna ustanova visokog obrazovanja 

• Fakultetu za internacionalni menadžment u turizmu i hotelijerstvu, privatna samostalna ustanova visokog obrazovanja 

• Visokoj medicinskoj školi ICEPS 

Tabela akreditovanih i licenciranih ustanova visokog obrazovanja i studijskih programa dostupna je na web sajtu. 

Univerzitet  Crne Gore je jedini državni univerzitet u Crnoj Gori. Zvanično je osnovan 1974. godine kao jedina institucija visokog obrazovanja u čiji sastav su bila tri fakulteta (ekonomija, inženjerstvo i pravo). U sastavu UCG ulaze 19 organizacionih  jedininica i 2 instituta koj se nalaze u različitim gradovima u Crnoj Gori. Sjedište Univerziteta je u Podgorici. Organizacione jedinice UCG smještene su u više  gradova Crne Gore. Univerzitet trenutno pohađa oko 21.000  studenata.

Trenutno se na svim ustanovama visokog obrazovanja u Crnoj Gori realizuje ukupno 281 studijski program po modelu (3+2+3). Od ukupnog broja studijskih programa, 42% se izvodi na osnovnim studijama (117), 43% na master studijama (128) i 15% na doktorskim studijama (36). U posljednjih deset godina, prosječan godišnji broj upisanih studenata na svim nivoima studija bio je oko 24.500, a broj diplomiranih oko 4.800.

Najveći broj studijskih programa, njih 168, realizuje se na Univerzitetu Crne Gore, u okviru 18 fakulteta i jedne umjetničke akademije. Udio studijskih programa koji se izvode na Univerzitetu Crne Gore, u okviru cjelokupnog sistema visokog obrazovanja u Crnoj Gori, iznosi 60%. Preostalih 40% studijskih programa realizuje se na 3 privatna univerziteta, 4 privatna fakulteta, kao i u okviru jednog državnog fakulteta. Prema podacima MONSTAT-a, broj upisanih studenata na svim nivoima studija u akademskoj 2023/2024. godini iznosi 20.230, od čega:
• Broj studenata upisanih na osnovne studije je 16.309;
• Broj studenata upisanih na postdiplomske studije (specijalističke i master studije) je 3.689;
• Broj studenata upisanih na doktorske studije je 232.
Broj diplomiranih studenata u 2023. godini bio je 4.513, od čega:
• Broj diplomiranih studenata na osnovnim studijama bio je 3.084;
• Broj diplomiranih studenata na postdiplomskim studijama (specijalističke i master studije) bio je 1.414;
• Broj diplomiranih studenata na doktorskim studijama bio je 15.

Od ukupnog broja studenata upisanih u akademskoj 2023/2024. godini, čak 68% njih se upisalo na studije na Univerzitetu Crne Gore. Od ukupnog broja diplomiranih studenata u 2023. godini, 69% njih je takođe diplomiralo na Univerzitetu Crne Gore.

Studijski programi koji se realizuju na ustanovama visokog obrazovanja u Crnoj Gori prolaze kroz eksterno obezbjeđenje kvaliteta koje sprovodi Agencija za kontrolu i obezbjeđenje kvaliteta visokog obrazovanja, kroz procedure: akreditacije studijskih programa, reakreditacije ustanova visokog obrazovanja, kao i kroz postupak licenciranja ustanove i studijskog programa koji sprovodi Ministarstvo prosvjete, nauke i inovacija.